تبلیغات
ABOLFAZL VAZIRY - تربیت اجتماعی از دیدگاه علوی.1
 
ABOLFAZL VAZIRY
آسوده دلان را غم شوریده سران نیست....
صفحه نخست            تماس با مدیر            پست الکترونیک           RSS            ATOM
درباره وبلاگ


ابولفضل وزیری
abolfazl00@yahoo.com

مدیر وبلاگ : ابولفضل وزیری
نویسندگان
نظرسنجی
نظر شما در بارهی این وبلاگ چیست








تربیت اجتماعی از دیدگاه علوی.1

 

محمّدرضا ضمیری

 

تربیت اجتماعی در جایی تصوّر می شود كه برای انسانهای دیگر در اجتماع، حقوق و تكالیفی در نظر گرفته شود. زیرا «تربیت» فرایندی است كه در بُعد اجتماعی هدفش تسهیل عمل به وظائف اجتماعی در مقابل سایر انسانها و موقعیت های اجتماعی است. بنابراین لازمه یك نظام تربیت اجتماعی منسجم، در نظر گرفتن حقوق متقابل افراد انسانی، در جامعه می باشد و این نظام باید بتواند با ساده ترین روشها متربّیان خود را به حقوق اجتماعی یكدیگر آشنا ساخته و رفتار مطابق آنها را درخواست نماید.

تمامی مكاتب الهی و بشری این اصل را پذیرفته اند كه در صورتی می توان به جامعه نظم و ثبات بخشید كه حقوق و تكالیفی كه برای انسانها در نظر گرفته شده به خوبی مورد عمل قرار گیرد.

از دیدگاه امام علی علیه السلام مسلمانان در جامعه اسلامی با یكدیگر برادر بوده و میان آنها حقوق و تكالیفی وجود دارد: «ولأخیك علیك مثل الذی لك علیه (1)؛ هر حقّی تو به گردن برادرت داری، او هم به گردن تو دارد». از سوی دیگر، حضرت معیار جامعی برای انتخاب رفتار مناسب و شایسته در برابر سایر برادران دینی به دست می دهد كه انسان با به كار بستن آن می تواند جامعه اسلامی را به گلستان ابدی تبدیل نماید، و با داشتن این قاعده كلّی، دیگر نیاز چندانی به تعیین مصادیق در برخوردهای اجتماعی باقی نمی ماند. حضرت می فرماید: «ایّ كلمة حكم جامعة ان تحبّ للناس ما تحبّ لنفسك و تكره لهم ما تكره لها.(2) چه سخن حكیمانه جامعی است كه هر چه برای خود می خواهی، برای مردم نیز همان را بخواه و آنچه برای خود نمی پسندی، برای آنان نیز نپسند.»

اهداف تربیت اجتماعی :

هدف از تربیت اجتماعی چیست؟ مربیان از تربیت اجتماعی كودكان و نوجوانان در پی چه مقصودی هستند؟

برخی هدف از تربیت اجتماعی كودك را در وهله اوّل، ایجاد آمادگی برای انطباق با محیط اجتماعی می دانند.(3) عدّه ای به طور مفصّل برای «تربیت اجتماعی» اهدافی را به شرح ذیل بیان كرده اند:

1. رعایت حقوق همه انسانها و مراعات انصاف در برخورد با آنان.

2. ایجاد روابط مهرآمیز و همراه با گذشت و فداكاری و ایثار با دیگر مؤمنان و مسلمانان.

3. تكریم مؤمنان و بالأخص دانشمندان و فقهای اسلام.

4. تقویت روحیه خدمت و اهتمام به امور مسلمانان.

5. تقویت روحیه تعاون در كارهای خیر و تقوا و تكافل اجتماعی.

6. ایجاد روحیه تفاهم و برادری میان مؤمنان و مسلمانان و تحكیم روحیه مساوات خواهی.

7. تقویت سعه صدر در معاشرت و ایجاد روحیه همفكری و شور و تبادل نظر.

8. پرورش روحیه عدالت خواهی و داوری به حق و پذیرش آن، هر چند به زیان شخص و بستگانش باشد.

9. تقویت احساس تعهّد نسبت به هدایت و رشد و آگاهی دیگران.

10. ایجاد روحیه ستیز در برخورد با ستمكاران در حدّ عدل اسلامی.

11. تلاش برای اصلاح ذات البین و رفع اختلاف بین مسلمانان.

12. ایجاد روحیه دعوت به خیر و توصیه به حق و توصیه به صبر.

13. شناخت معروف و منكر و پذیرش مسئولیت امر به معروف و نهی از منكر.

14. تعظیم شعائر اسلامی و تحكیم موقعیت مساجد و جماعات و مراكز عبادی و دینی.

15. ایجاد عادت به نظم و انضباط در همه مناسبات فردی و اجتماعی.(4)

به نظر می رسد كه تربیت انسانی نمی تواند در تمامی ابعادش (از جمله تربیت اجتماعی) در نهایت، اهدافی متفاوت با خلقت انسان داشته باشد. خداوند در مورد هدف آفرینش می فرماید: «و ما خلقتُ الجنّ و الانس الاّ لیعبدون»(5)؛ و ما جنّ و انس را نیافریدیم جز آن كه خدا را عبادت نمایند. برخی عبادت را به معنای «شناخت» تفسیر كرده اند.

به هر حال، نظام واحد نیازمند به هدف واحد برای اجزا و عناصر خویش می باشد و هدف واحد تمامی انواع تربیت ها می بایست به «عبادت و شناخت» خدا منجر شود. بر همین مبنا و اساس، هدف از تربیت اجتماعی در نهایت، «قرب الهی» است هر چند اهدافی كه یاد شد، اهداف متوسّطی می باشند كه همه به یك نقطه نشانه رفته اند.

حضرت علی علیه السلام هدف از تعاون و همكاری را با یكدیگر، طاعت فرمان الهی معرّفی كرده و می فرماید:«فهلمّ ایّها النّاس الی التّعاون علی طاعة الله عزّوجلّ و القیام بعدله و الوفاء بعهده و الانصاف له فی جمیع حقّه (6)؛ ای انسانها! به سوی تعاون بر اطاعت خداوند عزّوجلّ و قیام به عدل او و وفاء به پیمانش و انجام تمامی تكالیفی كه خداوند بر بنده اش واجب نموده، بشتابید.»

در نتیجه، منطبق شدن با ارزشهای اصیل و هنجارهای صحیح جامعه و انصاف و اهتمام به امور دیگران و.... می بایست در مسیر «اطاعت فرمان الهی» صورت گیرد.

تربیت اجتماعی نوجوانان

پس از بیان كلیات و مقدماتی كه در تبیین و تشریح مطالب اصلی، نقش به سزایی دارند، در این قسمت به بیان دیدگاه ها و راهكارهای امام علی علیه السلام در خصوص «تربیت اجتماعی نوجوانان» پرداخته می شود و مباحث زیر مورد بررسی قرار می گیرد:

1. روشهای تربیت اجتماعی نوجوانان.

2. بایسته های تربیت اجتماعی نوجوانان.

3. آسیب شناسی تربیت اجتماعی نوجوانان.

روشهای تربیت اجتماعی نوجوانان

از مطالعه و تعمّق در گفتارها و سفارش های حضرت علی علیه السلام به فرزندانش می توان منشور جامعی از شیوه های تربیت اجتماعی نوجوان را استخراج كرد؛ از جمله:

الف) شناخت و استدلال

از كلمات و سیره امام علی علیه السلام در توصیه هایی كه به فرزندانش در باب تربیت اجتماعی فرموده، استفاده می شود كه ایشان اصرار دارند كه فرزندان با موضوع دقیقاً آشنا شده و جوانب مختلف آن را مورد موشكافی قرار دهند. و حضرت خود بارها در توصیه های تربیت اجتماعی به استدلال و برهانهای مناسب مبادرت ورزیده است و این مطلب به انسان شناسی حضرت بازمی گردد؛ حضرت انسان را دارای عقلِ خلاّق و مبتكر در نظر گرفته كه برای رفتارهایش توجیه عقلانی جستجو می كند، برخلاف روش بكر كه بر اساس محرّك و پاسخ و تشویق و تنبیه، روش تربیتی خود را استوار كرده و قوه خرد آدمی را از نظر دور نگه داشته است. حضرت به فرزندش امام حسن علیه السلام می فرماید: «و استدلل علی ما لم یكن بما كان فانّما الاُمور اشباه (7)؛ بر اموری كه هنوز محقّق نشده، به واسطه اموری كه تحقّق یافته، استدلال كن زیرا امور، شبیه یكدیگرند.» حضرت برای مباحث تربیتی، فرزندش را سفارش به استدلال كرده و روش آن را به او آموخته است.

ب) شیوه موعظه

امام علی علیه السلام برای تربیت فرزند در عرصه های اجتماعی، گاه به موعظه و نصیحت پرداخته و با لحنی آكنده از مهر و محبت و دلسوزی، به راهنمایی فرزند خود همّت گماشته است. در بیشتر نصایح و مواعظ حضرت عبارت «یا بُنیّ؛ ای فرزندم!» مشاهده می شود؛ از جمله: «ای بنیّ انّی لما رَأَیتُنی قد بلغت سنّاً و رأیتنی ازداد وهناً بادرتُ بوصیّتی الیك و اوردتُ خصالاً منها قبل أن یعجل بی اجلی،(8) پسر جان! چون نگریستم كه پا به سال نهاده ام و روز به روز سستی و ضعفم می افزاید، چنان دیدم كه اندرزها و سفارش های لازم را به تو بگویم، پیش از آنكه دست اجل گریبانم را بگیرد.»

ج) الگوپذیری

یكی از بهترین راههای تربیت اجتماعی نوجوان، ارائه الگوی مناسب و شایسته است؛ قرآن كریم وجود مقدّس پیامبر را بهترین الگوی انسانها بیان كرده و می فرماید: «لقد كان لكم فی رسول الله اسوةٌ حسنةٌ»(9)؛ برای شما در شخصیت رسول خداصلی الله علیه وآله الگوی نیكویی است.

به طور كلّی، الگوها نقش تعیین كننده ای در رشد یا انحطاط انسانها دارند، و معمولاً انسان تمایل دارد در تمامی گفتار و كردار و حركات و سكنات، از مقتدا و الگوی خود تبعیت نماید.

برای اینكه فرایند تربیت اجتماعی تسهیل گردد، می بایست الگوهایِ اجتماعی مناسبی برای نوجوان ترسیم كرد تا او بتواند با آنها ارتباط عاطفی ایجاد كرده و مجذوب او گردد. كودكان می بایست ارزشهای موجود را در رفتار والدین و مربّیان خود تجسّم ببینند.(10)

حضرت علی علیه السلام با توجّه به این اصل بنیادین، می فرماید: «ولیتأس صغیركم بكبیركم و لیرؤف كبیركم بصغیركم و لاتكونوا كجفاة الجاهلیة لا فی الدّین تتفقّهون و لا عن الله تعقلون (11)؛ می بایست كوچكترها به بزرگترها تأسّی و اقتدا نمایند و بزرگترها باید به كوچكترها مهربانی كنند و مانند جفاكارانِ جاهلیت نباشید كه نه در دین تفقّه كنید و نه درباره خدا بیندیشید.»

د) رعایت اعتدال

انسان دارای ابعاد و حوزه های متعدّدی در رفتار اجتماعی است كه دل باختگی به برخی عرصه ها و غفلت از دیگر موارد، موجب رشد نامتعادل و در نتیجه نقصان شخصیت اجتماعی خواهد شد. كار، عبادت، درس خواندن، دوستی، تفریح، مسافرت و... مقولاتی است كه انسان در زندگی با آنها برخورد دارد؛ طبقه بندی و قرار دادن هر یك در جایگاه خود، می تواند زندگی شیرین و آرام و در عین حال با نشاطی را برای انسان به همراه داشته باشد. امیرمؤمنان علیه السلام در این زمینه می فرماید: «علیك بالقصد فی الاُمور فمن عدل عن القصد جار و من اخذ به عدل (12)؛ بر تو باد در تمامی كارها میانه روی را پیشه سازی، پس هر كس از اعتدال و میانه روی تجاوز نماید، ستم كرده و كسی كه راه اعتدال در پیش گیرد، عدل را رعایت نموده است.»

حضرت در هنگام شهادت به فرزندش خطاب می كند: «واقتصد فی معیشتك و اقتصد فی عبادتك»(13)؛ در امور زندگی و انجام عبادت، معتدل و میانه رو باش.»

ه.) مشورت

مشورت در كارها، موجب شكوفایی استعدادهای درونی افراد شده و زمینه الفت و مهربانی آنها را آماده می سازد. قرآن كریم به پیامبر اكرم دستور می دهد كه در امور مربوط به مردم، با آنها مشورت نماید. «و شاورهم فی الأمر»(14)

باید به نوجوان آموخت كه در امور پیچیده اجتماعی از سر خامی برخورد نكند و پیوسته از نظرات و افكار دیگران استفاده نماید. حضرت علی علیه السلام در مورد اهمیت مشورت می فرماید: «الاستشارة عین الهدایة و قد خاطر من استغنی برأیه (15)؛ مشورت و نظرخواهی از دیگران، عین هدایت است و كسی كه تنها به فكر خود اعتماد نماید، خویشتن را به خطر انداخته است.» حضرت در سفارش به فرزندش امام حسین علیه السلام می فرماید: «من استقبل وجوه الآراء عرف مواقع الخطاء(16)؛ هر كس در مسائل زندگی در چهره نظرات گوناگون نیك بنگرد، مراكز اشتباه را دریابد.»

وقتی انسان نظرات مختلف پیرامون یك موضوع را مطالعه كند و آنها را با یكدیگر مقایسه نماید، می تواند راه صحیح را تشخیص داده و خطاها را شناسایی و از آنها پرهیز كند.

و) تجربه تاریخی

مطالعه تاریخ و درك تجارب ارزنده ای كه از زندگی گذشتگان به دست می آید، می تواند چراغ فروزانی برای مسیر آینده انسان ترسیم كند. یافتن علل و عوامل رشد و انحطاط گذشتگان و تفكّر در عاقبت زندگی آنان، در تربیت اجتماعی بسیار اهمیت دارد. بر همین اساس، امام علی علیه السلام به فرزندش امام حسن علیه السلام مطالعه تاریخ و درس گرفتن از سرنوشت آنان را توصیه كرده است: «و اعرض علیه اخبار الماضین و ذكره بما اصاب من كان قبله و سر فی بلادهم و آثارهم و انظر ما فعلوا و این حلوا و عمّن انتقلوا....(17)؛ سرگذشت پیشینیان را بر آن (قلبت) عرضه كن، مصائب گذشتگان را به یادش آور، در شهر و دیار و آثار آنان سیاحت كن و بنگر كه چه كردند؟ كجا بار افكندند، از چه عزیزانی دل شستند و رفتند؟!»

در جای دیگر، می فرماید: «من به اندازه گذشتگان عمر نكرده ام، ولی چندان در رفتار آنان نگریسته ام و در اخبارشان اندیشیده ام و در باقی مانده آثارشان سیر كرده ام، كه همانند یكی از آنان گشته ام. بلكه چون از همگی اخبارشان آگاهی یافته ام، گویی از اوّل تا به آخر همراهشان بوده ام، و روشنی ها را از تیرگی ها و سودها را از زیان ها بازشناخته ام و از هر چیز، گزیده اش را ویژه تو ساختم.»(18)

آری، حضرت با این روش می خواهد تجارب ارزشمند گذشتگان را در كوتاه ترین زمان ممكن در اختیار فرزندش قرار دهد تا او با انتخاب راه صحیح، آینده خویش را درخشان سازد.

ز) زمان شناسی

هر كاری را نمی شود در هر زمانی انجام داد؛ هر زمانی را برای عملی ساخته اند و از این روی می بایست تناسب فعل و زمان و مقتضیات آن را در نظر گرفت.

تربیت - به ویژه در عرصه اجتماعی آن - به زمان و وقت مناسب خود احتیاج دارد تا شكوفایی لازم را پیدا كرده و موجب رشد شخصیت آدمی گردد.

حضرت علی علیه السلام با درك عمیق «زمان شناسی» به فرزند خود یادآور می شود كه این فرصت نوجوانی برای رشد و تربیت تو بسیار مناسب است و باید از آن بهره كافی ببری. آن حضرت می فرماید:«و رأیت حیث عنانی من امرك ما یعنی الوالد الشّفیق و اجمعت علیه من ادبك ان یكون ذلك و انت مقبل العمر و مقتبل الدّهر ذونیةٍ سلیمة و نفس صافیة؛(19) پس آن گونه كه پدری مهربان نیكی ها را برای فرزندش می پسندد، من نیز بر آن شدم تو را با خوبی ها تربیت كنم؛ زیرا در آغاز زندگی قرارداری، تازه به روزگار روی آورده ای، نیّتی سالم و روحی باصفا داری.»

و در جای دیگر، می فرماید:«و انّما قلب الحدث كالأرض الخالیة ما القی فیها من شی ء قبلته فبادرتُك بالأدب قبل ان یقسوا قلبك و یشتغل لبّك (20)؛ همانا قلب نوجوان همچون زمین ساده ای است كه هر بذری را می پذیرد. من پیش از آن كه قلب تو سخت و عقلت (به مطالب گوناگون) گرفتار و مشغول گردد، به تربیت تو مبادرت كردم.»

پی نوشت ها:

1. تحف العقول، ص 92.

2. همان، ص 83.

3. ماهنامه تربیت، مقاله «اصول تربیت اجتماعی كودكان دبستانی»، سال دهم، فروردین 1374، ص 24.

4. جامعه و تعلیم و تربیت، ص 186 و 187.

5. ذاریات / 56.

6. نهج السّعادة فی مستدرك نهج البلاغه، ج 2، ص 181.

7. تحف العقول، ص 85.

8. نهج البلاغه، دشتی، ص 522 - 520.

9. احزاب / 21.

10. پرورش مذهبی و اخلاقی كودكان، ص 264.

11. بحارالانوار، ج 74، ص 169.

12. غررالحكم، ص 480.

13. بحارالانوار، ج 42، ص 203.

14. آل عمران / 159.

15. بحارالانوار، ج 75، ص 100.

16. تحف العقول، ص 92.

17. نهج البلاغه، صبحی صالح، ص 392.

18. همان، ص 393 و 394.

19. نهج البلاغه، ص 522 و 523.

20. همان .

           

مجله کوثر : شماره 59

www.Eteghadat.com                                                                      مرکز نشر اعتقادات

 

 





نوع مطلب : مذهبی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

شنبه 9 بهمن 1389
دوشنبه 21 مرداد 1398 01:24 ب.ظ
nice blog....
دوشنبه 21 مرداد 1398 01:18 ب.ظ
nice blog...
دوشنبه 21 مرداد 1398 01:14 ب.ظ
nice blog....
دوشنبه 21 مرداد 1398 01:07 ب.ظ
nice blog....
سه شنبه 8 مرداد 1398 10:33 ب.ظ

Kudos. I appreciate this.
canadian drug canadian medications list best canadian pharmacies online canada drug pharmacy canadian rxlist canadian online pharmacies rated canadian pharmacies without an rx global pharmacy canada online pharmacies tech school canada medication
چهارشنبه 19 تیر 1398 09:51 ب.ظ
massage
چهارشنبه 19 تیر 1398 09:50 ب.ظ
yangın tüpü
چهارشنبه 19 تیر 1398 09:50 ب.ظ
yangın
جمعه 14 تیر 1398 07:50 ب.ظ
Good
دوشنبه 3 تیر 1398 07:47 ق.ظ

Thank you. Plenty of advice.

tadalafil 20mg cialis generico postepay online prescriptions cialis cialis pills in singapore buy cheap cialis in uk cialis 5 mg effetti collateral order generic cialis online cialis generic tadalafil buy cost of cialis per pill cialis dosage recommendations
یکشنبه 2 تیر 1398 03:48 ب.ظ

With thanks. Awesome information!
cialis prezzo in linea basso callus cialis online how does cialis work cialis generico cialis 5mg billiger cialis 5 mg schweiz preis cialis 20mg schweiz where cheapest cialis cialis 50 mg soft tab
یکشنبه 2 تیر 1398 01:15 ق.ظ

Great information. Many thanks.
click here to buy cialis enter site 20 mg cialis cost viagra vs cialis vs levitra cialis sicuro in linea cialis 20 mg cialis uk next day enter site natural cialis cialis kamagra levitra acheter du cialis a geneve fast cialis online
شنبه 1 تیر 1398 08:15 ق.ظ

Incredible plenty of very good info.
click here cialis daily uk achat cialis en itali cialis 100mg suppliers canada discount drugs cialis cialis side effects tadalafil 20mg cialis rezeptfrei buy cialis cialis coupons cialis uk
جمعه 31 خرداد 1398 03:57 ب.ظ

Superb posts. Cheers.
generic cialis levitra cialis 200 dollar savings card cialis kaufen bankberweisung cialis generico postepay only here cialis pills generic cialis tadalafil cialis sale online only best offers cialis use cialis purchasing cialis online nederland
جمعه 31 خرداد 1398 12:17 ق.ظ

Thank you. I appreciate this!
cialis daily dose generic cialis patentablauf in deutschland cialis generic pastillas cialis y alcoho bulk cialis no prescription cialis cheap cialis 200 dollar savings card cialis for sale south africa how does cialis work buy cialis online
پنجشنبه 30 خرداد 1398 04:46 ق.ظ

Good forum posts, Cheers!
generic low dose cialis cialis patentablauf in deutschland cialis para que sirve generic cialis levitra cialis arginine interactio cialis prices does cialis cause gout buying cialis in colombia canadian discount cialis prices for cialis 50mg
چهارشنبه 29 خرداد 1398 01:11 ب.ظ

Good data, Regards.
price cialis best how to purchase cialis on line chinese cialis 50 mg link for you cialis price cialis prezzo in linea basso we recommend cialis best buy cialis mit grapefruitsaft cialis vs viagra cialis generico postepay cialis qualitat
دوشنبه 27 خرداد 1398 10:54 ب.ظ

Nicely put. Kudos.
cialis online holland no prescription cialis cheap wow look it cialis mexico prix de cialis cialis daily new zealand canadian cialis cialis cuantos mg hay cialis tablets australia we choice cialis uk overnight cialis tadalafil
یکشنبه 26 خرداد 1398 03:47 ق.ظ

Regards! I like this.
cialis super kamagra generic cialis in vietnam cialis 5mg click now cialis from canada cialis prezzo al pubblico cialis 100 mg 30 tablet prescription doctor cialis import cialis free cialis estudios de cialis genricos
پنجشنبه 23 خرداد 1398 07:02 ب.ظ

Truly lots of very good tips!
cialis usa cost tadalafilo the best choice cialis woman cialis en mexico precio cialis 5 mg we recommend cheapest cialis cialis tablets for sale cialis mit grapefruitsaft cialis australian price cialis 5 effetti collaterali
پنجشنبه 23 خرداد 1398 05:50 ق.ظ

Fine stuff. Thanks!
interactions for cialis precios cialis peru cialis italia gratis cialis uk where to buy cialis in ontario cialis per paypa buy cialis uk no prescription tadalafil tablets tadalafil 10 mg prezzo di cialis in bulgaria
چهارشنبه 22 خرداد 1398 03:44 ب.ظ

Very good forum posts. Kudos!
cialis professional from usa cialis tablets australia cialis 5 mg schweiz cialis 20 mg cut in half brand cialis generic cialis 20 mg cilas order generic cialis online how does cialis work prix de cialis
دوشنبه 20 خرداد 1398 10:48 ق.ظ
1313taxichandigarh built on a a commitment to provide you the best taxi service in chandigarh as well as across India with 100% satisfaction guaranteed. To make your journey comfortable and pleasant with 1313taxichandigarh don't hesitate to make us call. we offer cost effective and 24-hour reliable taxi in chandigarh pickup and dropout facility.
جمعه 17 خرداد 1398 09:59 ب.ظ

This is nicely said! .
tadalafil 5mg cialis rezeptfrei cialis generic cialis wir preise generic for cialis cialis vs viagra cialis cipla best buy buy generic cialis costo in farmacia cialis acheter du cialis a geneve
پنجشنبه 26 اردیبهشت 1398 04:20 ب.ظ
Book chandigarh to patiala taxi
سه شنبه 10 اردیبهشت 1398 01:29 ب.ظ
thanks for sharing this valuable information with us
سه شنبه 3 اردیبهشت 1398 02:46 ب.ظ
Wow amazing article
شنبه 31 فروردین 1398 04:31 ق.ظ
カルティエ時計コピー,カルティエスーパーコピー時計代引き通販
شنبه 31 فروردین 1398 04:30 ق.ظ
人気ブランドコピーバッグ (N級品)激安市場専門店!
یکشنبه 18 فروردین 1398 11:48 ق.ظ
エルメス
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


نمایش نظرات 1 تا 30
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
.